Audyt AI to nie test technologii tylko prześwietlenie całej firmy
Audyt bezpieczeństwa AI nie polega na sprawdzaniu, czy Copilot „działa”. Polega na systematycznej ocenie czterech kluczowych obszarów: używanych narzędzi, przetwarzanych danych, obowiązujących regulacji i świadomości Twoich ludzi.
Przeprowadzenie audytu AI jest jak przegląd techniczny domu przed montażem supernowoczesnego systemu „smart home”. Nie sprawdzasz tylko nowego alarmu. Sprawdzasz fundamenty, szczelność okien i stare zamki w drzwiach, bo wiesz, że nawet najlepsza technologia jest bezużyteczna, jeśli podstawy są słabe. Podobnie jest z AI – jego bezpieczeństwo zależy od fundamentów Twojej firmy. Z naszego doświadczenia wynika, że firmy, które myślą, że wdrażają „tylko AI”, często odkrywają, że tak naprawdę przeprowadzają pierwszy od lat, kompleksowy audyt swoich procesów i polityk bezpieczeństwa. I to jest ogromna, dodatkowa wartość.
Audyt bezpieczeństwa AI w 4 krokach. Twój framework działania
Oto prosty, ale kompleksowy framework, który pozwoli Ci ocenić gotowość Twojej organizacji na bezpieczne wdrożenie AI.
1. Audyt narzędzi („czym gramy?”)
Pierwszym krokiem jest zmapowanie, z jakich narzędzi AI korzysta Twój zespół – zarówno tych oficjalnych, firmowych, jak i nieoficjalnych (tzw. „shadow IT”). Kluczowe jest zrozumienie fundamentalnej różnicy między bezpiecznym, zamkniętym środowiskiem (jak Copilot for Microsoft 365) a publicznymi narzędziami, gdzie Twoje dane mogą być wykorzystywane do trenowania modeli.
2. Audyt danych („jakie karty mamy na stole?”)
Musisz wiedzieć, jakie dane są i będą przetwarzane przez AI. Zidentyfikuj i sklasyfikuj informacje pod kątem ich wrażliwości: dane osobowe (które podlegają pod RODO), tajemnice handlowe, dane finansowe, strategie. To pozwoli Ci określić, które procesy wymagają najwyższego poziomu zabezpieczeń i czy w ogóle mogą być realizowane z pomocą zewnętrznych narzędzi.
3. Audyt prawny („jakie są zasady gry?”)
To kluczowy, często pomijany element. Musisz zweryfikować, czy Twoje działania są zgodne z obowiązującym i nadchodzącym prawem.
Nadchodzący AI Act, jak wskazuje analiza prawna przygotowana przez kancelarię Lawmore, wprowadzi kategoryzację systemów AI pod względem ryzyka i nałoży na firmy nowe, konkretne obowiązki. Już dziś trzeba się na to przygotować, aby uniknąć kar w przyszłości. Należy też pamiętać o RODO, zwłaszcza w kontekście przekazywania danych poza Europejski Obszar Gospodarczy, co ma miejsce w przypadku wielu publicznych narzędzi AI.
4. Audyt ludzi („czy gracze znają zasady?”)
Nawet najlepsze polityki i narzędzia są bezużyteczne, jeśli pracownicy nie są świadomi ryzyk. Ten krok polega na ocenie poziomu wiedzy Twojego zespołu na temat bezpiecznej pracy z AI. Czy rozumieją różnicę między AI publicznym a firmowym? Czy wiedzą, jakich danych absolutnie nie wolno im przetwarzać w darmowych narzędziach?
Co możesz zrobić już teraz?
- Przeprowadź „ankietę jednego pytania”.
Wyślij do swojego zespołu anonimową ankietę z jednym pytaniem: „Z jakich narzędzi AI (darmowych lub płatnych) korzystałeś w ostatnim miesiącu w celach służbowych?”. Wyniki mogą Cię zaskoczyć. A niemal na pewno to zrobią. - Zorganizuj 30-minutowe spotkanie z działem prawnym lub IT.
Zadaj im proste pytanie: „Jakie są nasze oficjalne firmowe wytyczne dotyczące korzystania z publicznych narzędzi AI?”. Brak jasnej odpowiedzi to sygnał, że trzeba działać. - Zrób „test 'zasady nagłówka gazety'”.
Na spotkaniu zespołu weźcie jeden realny, ale zanonimizowany fragment dokumentu i wspólnie zadajcie sobie pytanie: „Czy czulibyśmy się komfortowo, gdyby ten tekst pojawił się jutro na pierwszej stronie gazety?”. To ćwiczenie buduje świadomość. Pamiętaj też o innych regułach, które opisaliśmy w artykule – Jakie są fundamentalne zasady bezpiecznej pracy z AI?
Podsumowanie
Audyt bezpieczeństwa AI to nie biurokratyczny obowiązek, ale akt strategicznej dojrzałości. To proces, który zamienia strach i niepewność w świadomą i odważną innowację.
Chcesz przeprowadzić profesjonalny audyt gotowości Twojej firmy na bezpieczne wdrożenie AI i upewnić się, że Twoje dane są chronione? Porozmawiajmy o tym, jak możemy Ci w tym pomóc.
